Home page
Send mail
Forward
Back


       Abunə


BİZİM LAYİHƏLƏR









İNFORMASİYA BURAHIŞLARI

İnformasiya vərəqləri - gender nəzəriyyələrini, ictimai həyatın müxtəlif sahələrində gender münasibətlərinin müzakirə problemlərini işıqlandıran xüsusi buraxılışlardır (çap analoqu bölgələrdə yayılmışdır). Nəşrlərdə tədqiqatçılar haqda məlumatı AGİM -in məsləhətçiləri hazırlamışlar.




TƏDQİQATLAR

Bölmədə 1998-ci ildən indiki dövrə kimi Azərbaycan müəllifləri tərəfindən keçirilmiş gender tədqiqatları təqdim edilmişdir.




QAYNAR XƏTT

Təqdim edilmiş ünvanlardan hüquqi, psixoloji və tibbi yardım almaq olar.

YARDIM FORMALARI

Böhran mərkəzi:
t: 4943376
wcc@online.az


Hüquqi məsləhət, psixoloji bərpa edilmə, psixiatr, nevropotoloqun məsləhətləri.

MHAIDS Azerbaijan:
t: 5106614 mhaids@initiative.az


psixoloji bərpa edilmə, psixiatr, nevropotoloqun məsləhətləri

Elmi-tədqiqat Mərkəzi "AREAT"
t: 438 15 77:

areat@azeronline.com

nikah qeydiyyatı zamanı ailədə iqtisadi zorakılığın qarşısını alan tədbirlər kimi, nikah müqaviləsinin bağlanmasının mümkünlüyünə dair məsləhətlər

LTD "Law and Order"
t: (050) 341 06 60
law_order@gender-az.org


hüquqi məsləhət, məhkəmə iddialarının tərtibi, məhkəməyə qədər sənədlərin hazırlanması, ictimai müdafiəçi (ittihamçı) sifətində məhkəmə iclaslarında iştirak

"Təmiz dünya" vətəndaş hüquqları uğrunda sosial birlik
t: 497 10 58


Trafik qurbanlarına dəstək və trafik qurbanlarına sığınacağın verilməsi. Sığınacağın yeri ciddi surətdə məxfidir, onun yerini ancaq işçilər bilir. Qurbanlar və sığınacaq haqda informasiya gizli saxlanılır. Qurban, oraya düşəndən rəsmi hakimiyyətin icazəsinə kimi daima sığınacağın ərazisində yaşayır. Verilmiş informasiya KİV-lərdə dərc edilmir.




SƏS VERMƏ

“Azərbaycan Respublikasında gender bərabərliyi haqda” Qanunla tanışsınızmı?
Bəli
Yox

  


AYNUR CAMALQIZI: "MİLLİ-MƏNƏVİ DƏYƏRLƏRƏ HÖRMƏTİ QADINLI-KİŞİLİ HƏR KƏSDƏN GÖZLƏMƏK LAZIMDIR"


2011103101_120_01İnsanların ədəbiyyata, musiqiyə münasibəti dəyişdikcə problemlərlə daha az üzləşəcəyik

 

Cəmiyyətdə mənəvi aşınmalardan danışılanda daha çox keçmiş illərlə müqayisə aparılır. "Əvvəllər belə deyildi" - tipli nostalgiya var. Şübhəsiz, bizim günlərdə dəyişən çox şey var. Lakin hər şey pisliyə doğru dəyişib? - sualına cavablar eyni deyildir.

 

Qadın Konsensus Mərkəzinin direktoru, keçmiş millət vəkili Aynur Camalqızı hesab etmir ki, keçmişdə hər şey daha yaxşı, daha gözəl olub. Xatırladır ki, hər zamanın öz problemləri olub:

 

"Məsələn, sovet dönəmində orta məktəb dərsliklərində, ədəbiyyatda bizə uzun müddət Qaçaq Nəbinin Həcərini fədakarlıq və qəhrəmanlıq, min kişinin içində baş çıxaran, kişi kimi möhkəm, etibarlı qadın olaraq təqdim ediblər. Təhtəlşüurumuza yeridiblər. Bizim nəzərimizdə qadın simvolu Koroğlunun Nigarı və ya Nəbinin Həcəri olub. Ancaq sovet dövrü bitəndən sonra bəlli oldu ki, heç də hər şey bizə təqdim edilən kimi deyilmiş. Mətbuatda bu barədə yazılıb, ədəbiyyatçılardan biri araşdırmışdı ki, Qaçaq Nəbi öləndən sonra Həcər 5 dəfə ərə gedib. Hətta sonuncu ailə qurduğu kişi milliyyətcə erməni olub. Bilirsiniz ki, əri qəhrəmanlıqla ölən, həlak olan kişinin arvadının başqasına ərə getməsi mentalitetimizdə məqbul sayılmır. Amma bu qadın uzun müddət bizə mənəviyyat və əxlaq rəmzi kimi qəbul etdirilib. Ona görə də bu cür məsələlərə "mütləq belə olmalıdır" nöqteyi-nəzərindən yanaşmaq doğru deyil. Təbii ki, burada fikirlər haçalana, mənim fikirlərimlə də kimlərsə razılaşmaya bilər. Ümumiyyətlə, bu tipli məsələlərdə ortaya konkret bir resept qoymaq çətindir".

 

Müsahibim deyir ki, bütövlükdə kütləvi informasiya vasitələrinin, xüsusən də televiziyanın tərbiyəvi əhəmiyyəti çox böyükdür.

 

Çünki televiziya hər kəsin evindədir. O, hər birimizin çağırılmamış qonağıdır. Bəlkə də ən yaxın qohum-əqrəbalarımızdan çox, televiziya ekranlarından gördüyümüz simalarla "yaxın" ünsiyyətdə oluruq. Ancaq bizim telekanallarda daha çox əyləncəli verilişlərin, bu verilişlərdə toyxana müğənnilərinin meydan sulaması insanların, xüsusən gənclərin zövqünün korlanmasına gətirib çıxarır. A.Camalqızı:

 

"Əksər gənclərə sual versəniz, həmin toyxana müğənnilərini az qala bizim klassiklərlə bərabər tutarlar. Çünki onlara seçim imkanı verilməyib. Əgər televiziya kanallarında keyfiyyətli musiqi ilə hazırda daha çox təqdim olunan "musiqi"nin fərqi göstərilsəydi, məsələn, Müslüm Maqomayevin, Şövkət Ələkbərovanın, Rəşid Behbudovun mahnıları da həmin müğənnilərin mahnıları qədər səsləndirilsəydi, populyarlaşdırılsaydı, onda insanlarda seçim imkanı yaranardı. O zaman insanlar ayırd edə bilərdilər: gözəl səs sahibi hansıdır, səsi olmayan hansıdır. Ancaq bu seçimi edə bilmədiyimizə görə ciddi problemlər yaranır".

 

Bəllidir ki, insanların milli-mənəvi dəyərlərə münasibətinin, dünyagörüşünün formalaşmasında televiziya ilə yanaşı, ədəbiyyatın da geniş imkanları var. Müsahibim də düşünür ki, gənclərə mütaliə vərdişini aşılamaq üçün bu tip verilişlərin, eyni zamanda mətbuatda da yazıların olmasının böyük əhəmiyyəti var:

 

"Doğrudur, son illər ədəbiyyata müəyyən meyillənmə yaranıb. Ancaq bütövlükdə götürəndə bizim cəmiyyət olaraq kitab oxumaq səviyyəmiz Rusiya, Türkiyə kimi ölkələrlə müqayisədə xeyli aşağıdır. Bu da əslində çox qorxulu tendensiyadır. Rusiyada yazıçı Pelevinin yeni kitabı 5-10 min tirajla çap olunandan iki saat sonra həmin kitabları kitab mağazalarından tapmaq olmur. Eləcə də Türkiyədə Əlif Şəfəqin "Aşk" romanı yarım milyon tirajla çap olundu və demək olar ki, bir kitab da yerdə qalmadı. Ancaq bizdə kitab 500 və ya ən yaxşı halda, 1000 tirajla çap olunur, onun heç 200 alıcısı tapılmır. Bu, əslində cəmiyyətin mənəvi deqradasiyasının, onun mənəvi cəhətdən nə qədər yoxsullaşmasının göstəricisidir. Ümumiyyətlə, bizim insanların ədəbiyyata, musiqiyə münasibəti dəyişməlidir. Münasibət dəyişdikcə biz də bayaqdan haqqında danışdığımız problemlərdən get-gedə xilas olacağıq. Nə qədər ki, cəmiyyətin elmə, təhsilə, ədəbiyyata, musiqiyə münasibəti dəyişməyib, biz belə problemlərlə üzləşəcəyik".

 

A.Camalqızı bir məqama da diqqət cəkdi:

 

"İstənilən məsələlərlə bağlı müzakirə aparsaq, görərik: cəmiyyət, təəssüflər olsun ki, hər şeyi qadından gözləyir - qəhrəmanlığı da, fədakarlığı da, əxlaqı da, namusu-qeyrəti də. Ancaq Allah qadınla kişini bərabər yaradıb, onlara bərabər imkanlar verib, qanunlarımızda da qadınlarla kişilərə bərabər hüquqlar tanınır, biri o birindən üstün sayılmır. Həmişə örnək gətirdiyimiz Avropada da qadınla kişi arasında bərabərlik işarəsi qoyulub. Ümumiyyətlə, bütün müəssisələrdə onlara bərabər imkanların yaradılması tələb olunur. Və qadınla kişi bu ölkələrdə bütün sferalarda gerçəkdən də bərabərdirlər".

 

Bəs bizdə niyə vəziyyət fərqlidir? Sualı cavablandıran həmsöhbətim düşünür ki, bu, mentalitetimizdəki bir sıra qüsurlu məqamlarla bağlıdır:

 

"Niyə hər şeyi qadından tələb edirik? Axı, qadın daha zərif və zəif məxluq hesab olunur. Elə isə, niyə bütün fədakarlıqları ondan gözləyək? Fikir vermisinizsə, adətən kişi haqqında hər hansı bir söz-söhbət, şayiə yayılanda heç kəs onun reallıq, yoxsa yalan, böhtan olduğunu müzakirəyə çevirmir. Hesab edilir ki, o, kişidir və onun haqqında hər şey danışıla bilər və o, kişi olduğu üçün nə istəsə, edə bilər.

 

http://www.ayna.az/2011-10-29/Cemiyyetden_aileye/7433-AynurCamalqizi-QacaqNebi-deyerler

SAYTIN XƏBƏRLƏRİ

"Gender və din"/"Məqalələr" bölməsində Elşad Mirinin kitabları təqdim edilmişdir:
- İslam dini zorakılığı qadağan edir
- İslamda qadın-kişi bərabərliyi
- İslamda qadının ictimai həyatdakı rolu
- İslamda ailə həyatı




VİRTUAL MUZEY

XIX əsrin sonu - XX əsrin əvvəllərində Azərbaycanda qadınların ictimai fəallığının gözəl nümunələri mövcuddur. Azərbaycanda qadın fəallığı, öz yolunu maarifçilik və xeyriyyəçilik ideyalarının yayılmasından başlayaraq, əlbəttə, hər bir ölkədə mədəni, dini, milli ənənələrlə formalaşdırılan spesifik cizgilərinə malik idi. Toplanmış informasiya, şübhəsiz, qadın və gender problemləri sahəsində işləyən müəllimlər, tarixçilər və tədqiqatçılar üçün yardımçı material olacaq. Onlar bu nadir sənədlərdən tarixi istinadlar, vizual və şifahi şəhadət şəklində istifadə etmək imkanı əldə edəcəklər.




AVROPA QADIN TEZAURUSU

Avropa Qadın Tezaurusu - məlumatlar bankında, İnternetdə, qadın kitabxanalarında, sənəd mərkəzlərində və arxivlərdə "qadın" informasiyasının təyin edilməsi və axtarışı üçün professional vasitədir. Tezaurusda 2087 termin var. Tezaurusun Azərbaycan versiyasına bizim cəmiyyətin sosial-siyasi reallıqlarını, milli mədəniyyətimizi və islam mədəniyyətini əks etdirən 589 terminlər daxil edilmişdir.




GENDER DİREKTORİYASI

Gender direktoriyası - qadın və gender məsələlərinə cəlb edilmiş bütün milli strukturlar üzrə verilənlər bankıdır: dövlət strukturları, milli parlament, biznes sektoru, KİV-lər, beynəlxalq təşkilatlar, diplomatik korpuslar, hüquq müdafiəçiləri, yazıçılar, şairlər, rəssamlar və s. Diqqət: direktoriya linklər vasitəsilə qadın QHT-lərin verilənlər bazası, gender layihələrini yerinə yetirən QHT-lərin verilənlər bankı, gender fənləri üzrə tədqiqatçıların və müəllimlərin verilənlər bankı ilə əlaqədardır.




AİLƏ, QADIN VƏ UŞAQ PROBLEMLƏRI ÜZRƏ DÖVLƏT KOMİTƏSİ

Azərbaycan Prezidenti İ.Əliyevin təşəbbüsü ilə 2006-cı il fevralın 6-da Ailə, Qadın və Uşaq problemləri üzrə Dövlət Komitəsi yaradılmışdır. Dövlət Komitəsinin sədri Bakı Dövlət Universitetinin professoru, siyasət elmləri doktoru Hicran Hüseynovadır.




QADIN HÜQUQLARINA DAİR MİLLİ SƏNƏDLƏR

Bölmədə kişilər və qadınlar arasında bərabərliyin əldə olunmasına, qadınların vəziyyətinin yaxşılaşdırılmasına və qadın hüquqlarının müdafiəsinə dair milli sənədlər təqdim edilmişdir.




QADIN HÜQUQLARINA DAİR BEYNƏLXALQ SƏNƏDLƏR

Bölmədə kişilər və qadınlar arasında bərabərliyin əldə olunmasına, qadınların vəziyyətinin yaxşılaşdırılmasına və qadın hüquqlarının müdafiəsinə dair beynəlxalq sənədlər təqdim edilmişdir.




QADIN QHT-LƏRİN VERİLƏNLƏR BAZASI

Verilənlər bazasına rəsmi surətdə qeydə alınmış və qeydə alınmamış təşkilatlar, qadın qrupları daxildir. Diqqət: ölkədə dəqiq profilli QHT-lər yoxdur, ona görə də informasiyanın dolğunluğu üçün axtarışı bir neçə açar sözlər üzrə aparmaq tövsiyə olunur.




GENDER LAYİHƏLƏRİNİ YERİNƏ YETİRƏN QHT-LƏRİN VERİLƏNLƏR BAZASI

Verilənlər bazası 1998-2007-ci illər üzrə gender problemlərinə dair beynəlxalq və milli layihələr haqda informasiya təqdim edir. Axtarış həm tematik açar sözlər, həm də QHT-lərin adı üzrə həyata keçirilir.






Human Rights in the XXI Century - Azerbaijan
















Regional Initiative of Women's Groups for Promoting ICT as a Strategic Tool for Social Transformation




     Sayt «Açıq Cəmiyyət» İnstitutu - Yardım Fondu tərəfindən hazırlanıb