|
QAYNAR XƏTT
|
Təqdim edilmiş ünvanlardan hüquqi, psixoloji və tibbi yardım almaq olar.
YARDIM FORMALARI
Böhran mərkəzi:
t: 4943376
wcc@online.az
Hüquqi məsləhət, psixoloji bərpa edilmə, psixiatr, nevropotoloqun məsləhətləri.
MHAIDS Azerbaijan:
t: 5106614
mhaids@initiative.az
psixoloji bərpa edilmə, psixiatr, nevropotoloqun məsləhətləri
Elmi-tədqiqat Mərkəzi "AREAT"
t: 438 15 77:
areat@azeronline.com
nikah qeydiyyatı zamanı ailədə iqtisadi zorakılığın qarşısını alan tədbirlər kimi, nikah müqaviləsinin bağlanmasının mümkünlüyünə dair məsləhətlər
LTD "Law and Order"
t: (050) 341 06 60
law_order@gender-az.org
hüquqi məsləhət, məhkəmə iddialarının tərtibi, məhkəməyə qədər sənədlərin hazırlanması, ictimai müdafiəçi (ittihamçı) sifətində məhkəmə iclaslarında iştirak
"Təmiz dünya" vətəndaş hüquqları uğrunda sosial birlik
t: 497 10 58
Trafik qurbanlarına dəstək və trafik qurbanlarına sığınacağın verilməsi. Sığınacağın yeri ciddi surətdə məxfidir, onun yerini ancaq işçilər bilir. Qurbanlar və sığınacaq haqda informasiya gizli saxlanılır. Qurban, oraya düşəndən rəsmi hakimiyyətin icazəsinə kimi daima sığınacağın ərazisində yaşayır. Verilmiş informasiya KİV-lərdə dərc edilmir.
|
|
Q
|
|
QACAR XurÅŸid (1894, Naxçıvan-1963) - AzÉ™rb. opera müÄŸÉ™nnisi.
Azərb. Resp. əməkdar incəsənət xadimi. Vokal təhsilini Moskva Konservatoriyasında
almışdır. Təhsilini bitirdikdən sonra Moskvada xalq Maarif Komissarlığının
incÉ™sÉ™nÉ™t ÅŸöbÉ™sindÉ™ iÅŸlÉ™miÅŸ, Moskva estrada ansamblının solisti olmuÅŸdur.
1924-34 illÉ™rdÉ™ AzÉ™rb. Opera vÉ™ Balet Teatrında fÉ™aliyyÉ™t göstÉ™rmiÅŸ, Gülzar
("Åžah Ä°smayıl", M. Maqomayev), XurÅŸidbanu, GülçöhrÉ™ vÉ™ Asya, Gülnaz
("Şah Abbas və Xurşidbanu", Arşın mal alan", "O olmasın,
bu olsun", Ü. HacıbÉ™yli), Mikaela ("Karmen", J. Bize) vÉ™ s.
partiyalarda çıxış etrniÅŸdir. 1934 ildÉ™n "AzÉ™rnəşr"dÉ™ özünün
təşəbbüsü ilÉ™ yaratdığı musiqi nəşriyyatının müdiri iÅŸlÉ™miÅŸ, eyni zamanda
1935 ildə Azərb. Opera və Balet Teatrı nəzdində studiya yaratmış, tələbələrin
ifasında "Demon" (A. RubinÅŸteyn), "Çar gÉ™lini" (N.
Rimski-Korsakov) operalarını tamaÅŸaya hazırlamışdır. Dügah, Rast, Segah-Zabul
muğamlarının nota alınmasında xidməti var.
|
|
|
|
|
|
QACAR SürÉ™yya SÉ™drÉ™ddin qızı (1.5.1910, ÅžuÅŸa -
1992) - AzÉ™rb. müÄŸÉ™nnisi. AzÉ™rb. Resp. xalq artisti (1954). 1927 ildÉ™ Bakı
Pedaqoji Texnikumunu bitirmişdir. 1927-39 illərdə Azərb. Opera və Balet
Teatrının solisti olmuÅŸ, burada Leyli, Æsli, Gülnaz, Asya ("Leyli vÉ™
MÉ™cnun", "Æsli vÉ™ KÉ™rÉ™m", "O olmasın, bu olsun",
"Arşın mal alan", Ü. HacıbÉ™yli), ÅžahsÉ™nÉ™m ("Aşıq QÉ™rib",
Z. HacıbÉ™yli) partiyalarında çıxış etmiÅŸdir. 1940 ildÉ™n AzÉ™rb. DövlÉ™t Filarmoniyasında
solist (fasilÉ™lÉ™rlÉ™), 1968 ildÉ™n vokal üzrÉ™ mÉ™slÉ™hÉ™tçi-müÉ™llim iÅŸlÉ™miÅŸdir.
Repertuarında AzÉ™rb. xalq mahnıları, muÄŸamlar, elÉ™cÉ™ dÉ™ xarici ölkÉ™
xalqlarının və bəstəkarlarının mahnıları əsas yer tutmuşdur. 2 "Şərəf
nişanı" ordeni ilə təltif edilmişdir.
|
|
|
|
|
|
QASIMOVA Fidan ÆkrÉ™m qızı (d. 17.6.1947,
Bakı) - AzÉ™rb. müÄŸÉ™nnisi. AzÉ™rb. Resp. xalq artisti (1982), SSRÄ° xalq artisti
(1988). AzÉ™rb. Resp. DövlÉ™t mükafatı laureatı (1984). AzÉ™rb. DövlÉ™t
Konservatoriyasını (1971) və Moskva Konservatoriyasının aspiranturasını
(1974) bitirmiÅŸdir. Ä°sveçrÉ™ (1973, CenevrÉ™) vÉ™ Niderlandda (1975,
Hertogenbos) keçirilÉ™n beynÉ™lxalq müsabiqÉ™lÉ™rin iÅŸtirakçısı, musiqiçilÉ™rin
C.Viotti ad. müsabiqÉ™sinin (1977, Verçelli ÅŸ., Ä°taliya; birinci mükafat)
laureatıdır. BeynÉ™lxalq müsabiqÉ™lÉ™r laureatı adına layiq görülmüÅŸ ilk azÉ™rb.
qadın müÄŸÉ™nnidir. 1974 ildÉ™n AzÉ™rb. Opera vÉ™ Balet Teatrının solistidir.
Partiyaları: Nigar ("KoroÄŸlu", Ü.HacıbÉ™yli), Mikaela
("Karmen", J.Bize), Marqarita ("Faust", Åž.Quno), Mimi,
Çio-Çio-san ("Bohema", "Çio-Çio-san", C.Puççini), Tatyana
("Yevgeni Onegin", P.Çaykovski), Dezdemona, Aida
("Otello", "Aida", C.Verdi), Sevil ("Sevil",
F.Æmirov) vÉ™ s. Repertuarına AzÉ™rb. (Ü.HacıbÉ™yli, A.Zeynallı, Q.Qarayev,
A.MÉ™likov, Niyazi), rus (M.Qlinka, P.Çaykovski, S.Raxmaninov), QÉ™rbi Avropa
(A.Stradella, İ.S.Bax, G.F.Hendel və b.) bəstəkarlarının kamera-vokal
É™sÉ™rlÉ™ri, elÉ™cÉ™ dÉ™ AzÉ™rb. xalq mahnıları ("Laçın", "Qubanın aÄŸ
alması", "Girdim yarın baÄŸçasına", "EvlÉ™ri var
xana-xana" ve s.) daxildir. 1974 ildÉ™n AzÉ™rb. DövlÉ™t Konservatoriyasında
dÉ™rs deyir (1990 ildÉ™n prof."). 1992 ildÉ™n istanbul DövlÉ™t Un-ti
Konservatoriyasının prof.-dur. Xarici ölkÉ™lÉ™rdÉ™ (Çexoslovakiya, Almaniya,
Danimarka, Portuqaliya, Belçika, Rumıniya, Hollandiya, TürkiyÉ™ vÉ™ s.)
qastrolda olmuÅŸdur. Kinoda çÉ™kilmiÅŸdir ("Torpaq. DÉ™niz. Od. SÉ™ma").
AzÉ™rb.-ın ÅžöhrÉ™t ordeni ilÉ™ tÉ™ltif edilmiÅŸdir.
|
|
|
|
|
|
QASIMOVA Xuraman ÆkrÉ™m qızı (d.6.6.1951,
Bakı) - AzÉ™rb. müÄŸÉ™nnisi. AzÉ™rb. Resp. xalq artisti (1986). AzÉ™rb. DövlÉ™t
mükafatı laureatı (1984). AzÉ™rb. DövlÉ™t Konservatoriyasını bitirmiÅŸdir (1975).
1976 ildÉ™n AzÉ™rb. Opera vÉ™ Balet Teatrının solistidir. Æsas partiyaları:
Sevil vÉ™ DilbÉ™r ("Sevil", F.Æmirov), Nigar ("KoroÄŸlu",
Ü.HacıbÉ™yli), Mimi vÉ™ Müzetta ("Bohema", C.Puççini), Dezdemona,
Aida ("Otello", "Aida", C.Verdi), Tatyana ("Yevgeni
Onegin", P.Çaykovski) vÉ™ s. Ä°façıların 5-ci Zaqafqaziya müsabiqÉ™sinin
(1977, I-ci mükafat), vokalistlÉ™rin M.Qlinka ad. 7-ci Ümumittifaq
müsabiqÉ™sinin (1977) vÉ™ Mariya Kallas ad. BeynÉ™lxalq müsabiqÉ™sinin (Afina,
1981; hÉ™mçinin "Qran pri" qızıl medalına layiq görülmüÅŸdür), elÉ™cÉ™
dÉ™ ifaçıların P.Çaykovski ad. 8-ci BeynÉ™lxalq müsabiqÉ™sinin (Moskva, 1982)
laureatıdır. KinofilmlÉ™rÉ™ çÉ™kilmiÅŸdir ("MÉ™n ki gözÉ™l deyildim",
"Həyat bizi sınayır"). 1982 ildən Bakı Musiqi Akademiyasında dərs
deyir (1993 ildÉ™n solo oxumaq kafedrasının müdiri, 1996 ildÉ™n prof.). 1994 ildÉ™n
Ä°stanbul DövlÉ™t Un-ti konservatoriyasının prof.-dur. Bir sıra xarici
ölkÉ™lÉ™rdÉ™ (Bolqarıstan, Çexoslovakiya, Malta, Fransa, Avstriya, Norveç,
TürkiyÉ™, Finlandiya vÉ™ s.) çıxış etmiÅŸdir. AzÉ™rb.-ın "ÅžöhrÉ™t"
ordeni ilə təltif edilmişdir.
|
|
|
|
|
|
QAYIBOVA Xədicə Osman qızı (24.5.1893, Tiflis
- 1938) - ilk azÉ™rb. pianoçu qadınlardan biri. TiflisdÉ™ "MüqÉ™ddÉ™s
Nina" qız mÉ™ktÉ™bindÉ™ oxumuÅŸ, fortepiano üzrÉ™ xüsusi kurs keçmiÅŸdir
(1901-11). 1919 ildən Bakıda yaşamışdır. Azərb.-da musiqi təhsili sisteminin
yaradılmasında iÅŸtirak etmiÅŸdir. 1920 ilin iyununda onun təşəbbüsü vÉ™
rÉ™hbÉ™rliyi ilÉ™ Bakıda "Qısa müddÉ™tli Şərq musiqisi kursları"
("Şərq konservatoriyası" da adlanırdı) açılmışdı. Fortepianoda muÄŸamların
ilk ifaçılarından biri kimi məşhurlaÅŸmışdı. Repertuarına QÉ™rb vÉ™ rus
bÉ™stÉ™karlarının É™sÉ™rlÉ™ri dÉ™ daxil idi. ŞəxsiyyÉ™tÉ™ pÉ™rÉ™stiÅŸ dövrünün qurbanı
olmuÅŸ, 1938 ilin oktyabr ayında Bakıda güllÉ™lÉ™nmiÅŸdir. Sonralar bÉ™raÉ™t
almışdır.
|
|
|
|
|
|
QÆDÄ°MOVA Sara BÉ™biÅŸ qızı (d.31.5. 1922, Bakı)
- AzÉ™rb. müÄŸÉ™nnisi. AzÉ™rb. Resp. xalq artisti (1963). 1941-43 illÉ™rdÉ™ A.Zeynallı
ad. Bakı Musiqi Texnikumunda oxumuşdur. 1942-78 illərdə M.Maqomayev ad.
AzÉ™rb. DövlÉ™t Filarmoniyasının solisti olmuÅŸ, 1957-62 illÉ™rdÉ™ eyni zamanda
AzÉ™rb. DövlÉ™t Opera vÉ™ Balet Teatrında Leyli vÉ™ Æsli ("Leyli vÉ™
MÉ™cnun", "Æsli vÉ™ KÉ™rÉ™m", Ü.HacıbÉ™yli) partiyalarında çıxış
etmiÅŸdir. 1978 ildÉ™n AzÉ™rb. DövlÉ™t Qastrol-Konsert Birliyinin solistidir. Repertuarına
muğamlar (Şahnaz, Qatar və s.), Azərb. bəstəkarlarının əsərləri, Azərb. xalq
mahnıları vÉ™ xarici ölkÉ™ xalqlarının mahnıları daxildir. Mahur-hindi, Åžur,
Bayatı-Åžiraz dÉ™stgahlarını ifa edÉ™n ilk qadın müÄŸÉ™nnilÉ™rdÉ™ndir. Bir çox
xarici ölkÉ™dÉ™ (Ä°ran, Ä°raq, Liviya, Sudan, Almaniya, Monqolustan, Efiopiya,
MÉ™rakeÅŸ, Bolqarıstan, Ä°ndoneziya, Qvineya, Tunis vÉ™ s.) çıxış etmiÅŸdir.
AzÉ™rb-ın "ÅžöhrÉ™t" ordeni ilÉ™ tÉ™ltif edilmiÅŸdir.
|
|
|
|
|
|
QÆDRÄ° Fatma QÉ™dir qızı (14.4.1907,
Odessa - 29.2.1968, Bakı) - Azərb. aktrisası. Azərb. Resp. xalq artisti (1943).
Bakı Teatr Texnikumunu və Azərb. Pedaqoji İn-tunu bitirmişdir (1926). Səhnə
fÉ™aliyyÉ™tinÉ™ 1927 ildÉ™ Bakı Türk Ä°ÅŸçi Teatrında baÅŸlamış, burada Nübar
("Cancur SÉ™mÉ™d", M.ÆfÉ™ndiyev; J.B.Molyerin "ZorÉ™n xÉ™stÉ™"
É™sÉ™rinin tÉ™bdili), Sürucuin ("Hind qızı", Æ.Hamid), Oa-Åžen
("Çin tanrısı", F.Pavlovun "Tunc büt" É™sÉ™ri üzrÉ™), GülüÅŸ
və Sevil ("Sevil", C.Cabbarlı), Xumar ("Şeyx Sənan",
H.Cavid), Esmeralda ("Paris Notrdam kilsÉ™si", V.Hüqonun eyniadlı
É™sÉ™ri üzrÉ™), Gülbahar ("Anamın kitabı", C.MÉ™mmÉ™dquluzadÉ™) kimi
səhnə obrazları yaratmışdır. 1932-35 illərdə Bakı Rus Dram Teatrının
aktrisası olmuÅŸ, 1935 ildÉ™n AzÉ™rb. Milli Dram Teatrında iÅŸlÉ™miÅŸdir. Æsas
rolları: Maşa ("Dubrovski", A.S.Puşkin), Xuraman
("Vaqif", S.VurÄŸun), Cülyetta, Emiliya ("Romeo vÉ™
Cülyetta", "Otello", U.Åžekspir), Luiza ("MÉ™kr vÉ™
məhəbbət", F.Şiller), Larisa, Katerina ("Cehizsiz qız",
"Tufan", A.Ostrovski), Polina ("Ögey ana", O.Balzak),
GültÉ™kin ("Aydın", C.Cabbarlı), MÉ™hÉ™bbÉ™t ("MÉ™hÉ™bbÉ™t",
M.Ä°brahimov). 1933 ildÉ™n pedaqoji fÉ™aliyyÉ™t göstÉ™rmiÅŸdir.
|
|
|
|
|
|
QÆMÆR BÉ™yim Åžeyda (1881, ÅžuÅŸa - 1933, Bakı) - AzÉ™rb.
şairi, dramaturq. Cəfərqulu xan Nəvanın nəvəsidir. Şuşa qız gimnaziyasını
bitirmiÅŸdir. GÉ™nc yaÅŸlarından ÅŸerÉ™ hÉ™vÉ™s göstÉ™rÉ™n QÉ™mÉ™r BÉ™yimÉ™
"Åžeyda" tÉ™xÉ™llüsünü onun ÅŸerlÉ™rinÉ™ valeh olan X.NatÉ™van vermiÅŸdir.
ÆdÉ™bi irsi hÉ™lÉ™lik É™ldÉ™ olunmamışdır. Yalnız Ziba xanım LÉ™linin eyni rÉ™difli
şerinə cavab olaraq yazdığı "Ağan canı" rədifli qəzəli və
"Zülmün daÅŸqını" adlı pyesi (1918, É™lyazması AzÉ™rb. EA Ælyazmalar
İn-tunda saxlanılır) məlumdur.
|
|
|
|
|
|
QONÇABÆYÄ°M, QönçÉ™bÉ™yim (tÉ™qr. 1827, Naxçıvan -?)
- AzÉ™rb. ÅŸairi. "Naxçıvanın sonuncu xan"ı olan Ehsan xanın qızıdır.
1837 ildÉ™ Naxçıvanda açılmış rus mÉ™ktÉ™binÉ™ daxil olmuÅŸ, rus vÉ™ fars dillÉ™rini
öyrÉ™nmiÅŸ, Şərq É™d-tına maraq göstÉ™rmiÅŸdir. "Qönçeyi-ülfÉ™t" É™dÉ™bi
mÉ™clisinin iÅŸtirakçılarından olmuÅŸdur. "BÉ™yim" tÉ™xÉ™llüsü ilÉ™ lirik ÅŸerlÉ™r
yazmışdır. "Şahzadə İbrahim" dastanına daxil edilən və Bəyimin
dilindən deyilən şerlərin bir qisminin ona aidliyi ehtimal olunur. Ehsan
xanla tanış olan gürcü ÅŸairi N.BarataÅŸvili Naxçıvanda ikÉ™n onunla görüÅŸmüÅŸ
(1845), yaradıcılığı ilə maraqlanmış, ona şer həsr etmiş ("Qoncabəyimin
nəğmÉ™si"), bir ÅŸerini gürcü É™lifbası ilÉ™ göçürÉ™rÉ™k, tÉ™rcümÉ™ olunmaq üçün
TiflisÉ™ göndÉ™rmiÅŸdi. O, hÉ™min ÅŸerin mÉ™clislÉ™rdÉ™ oxunması üçün xanÉ™ndÉ™ SÉ™ttara
vÉ™ ÅŸÉ™kili CÉ™fÉ™rÉ™ verilmÉ™sini mÉ™slÉ™hÉ™t görmüÅŸdü. Ä°.K.Yenikolopovun yazdığına
görÉ™, BarataÅŸvilinin ondan tÉ™rcümÉ™ etdiyi bir ÅŸeri xanÉ™ndÉ™ SÉ™ttar gürcü
dilindÉ™ ifa edirmiÅŸ.
|
|
|
|
|
|
QULİYEVA İlhamə Məzahir qızı (d. 17.8.1943, Bakı)
-Azərb. Resp.
xalq artisti (1998). AzÉ™rb. DövlÉ™t Un-tini bitirmiÅŸdir (1969). 1965-70 illÉ™rdÉ™ AzÉ™rb.
DövlÉ™t Teleradio VeriliÅŸlÉ™ri ÅžirkÉ™ti Estrada Orkestrinin, 1970-80 illÉ™rdÉ™ AzÉ™rb.
DövlÉ™t Filarmoniyasının solisti olmuÅŸdur. 1980 ildÉ™n AzÉ™rb. DövlÉ™t Qastrol-Konsert
Birliyinin ("Azkonsert") solistidir. Repertuarına Azərb. və xarici
ölkÉ™ bÉ™stÉ™karlarının É™sÉ™rlÉ™ri daxildir. Bir sıra xarici ölkÉ™lÉ™rdÉ™ (Ä°ngiltÉ™rÉ™,
Ä°spaniya, Danimarka, TürkiyÉ™, Almaniya vÉ™ s.) qastrolda olmuÅŸdur. AzÉ™rb.-ın
"ÅžöhrÉ™t" ordeni ilÉ™ tÉ™ltif edilmiÅŸdir.
|
|
|
|
|
|
QULÄ°YEVA QÉ™ndab HÉ™bib qızı (d. 10.8.1949, Füzuli
ÅŸ.) - AzÉ™rb. müÄŸÉ™nnisi. AzÉ™rb. Resp. xalq artisti (1992). A.Zeynallı ad. Bakı Musiqi MÉ™ktÉ™bini
bitirmiÅŸdir (1980).
1982 ildən
Azərb. Opera
vÉ™
Balet Teatrının solistidir.
Partiyaları: Leyli, Æsli, ("Leyli vÉ™ MÉ™cnun", "Æsli vÉ™
KÉ™rÉ™m"; Ü.HacıbÉ™yli), ÆrÉ™bzÉ™ngi ("Åžah Ä°smayıl", M. Maqomayev),
Şahsənəm ("Aşıq Qərib", Z. Hacıbəyli), Xanəndə qız
("Vaqif", R.Mustafayev), Gülbahar ("GÉ™lin qayası",
Ş.Axundova) və s. Repertuarında muğamlar (Şahnaz, Cahargah, Bayatı-Şiraz,
Qarabağ şikəstəsi, Mahur-hindi, Heyratı və s.), xalq mahnıları ("Apardı
sellÉ™r Saranı", "Qaçaq NÉ™bi", "Gül açdı",
"BaÄŸçada güllÉ™r", "ÆlindÉ™ sazın qurbanı", "Qara xal
yar") və Azərb. bəstəkarlarının mahnıları geniş yer tutur. Xarici
ölkÉ™lÉ™rdÉ™ (Yaponiya, Almaniya, Finlandiya, Avstraliya, Ä°sveç, Kanada,
Æfqanıstan, Tunis, ÆlcÉ™zair, Ä°raq vÉ™ s.) çıxış etmiÅŸdir.
|
|
|
|
|
|
QURBANÆLÄ°YEVA Sevda Firudin qızı (d. 13.11.1960, GÉ™ncÉ™)
- sÉ™nÉ™tÅŸünaslıq doktoru (1995), prof. (1996). AzÉ™rb. DövlÉ™t
Konservatoriyasını bitirmiÅŸdir (1948). ÆmÉ™k fÉ™aliyyÉ™tinÉ™ 1948 ildÉ™n
Q.Hüseynli ad. Musiqi Texnikumunda müÉ™llim kimi baÅŸlamışdır. Hazırda GÉ™ncÉ™
DövlÉ™t Un-tindÉ™ "Musiqi fÉ™nlÉ™ri" kafedrasının müdiridir. TÉ™dqiqatı
ədəbiyyat və musiqinin qarşılıqlı əlaqələri probleminə aiddir.
|
|
|
|
|
|
QURBANOVA GülÅŸÉ™n AÄŸadadaÅŸ qızı (d. 19.12.1950,
Bakı - 2007, Bakı) - AzÉ™rb. aktrisası. AzÉ™rb. Resp. xalq artisti (1998). Æ.HüseynzadÉ™
ad. Azərb. Mədəniyyət və İncəsənət İn-tunu bitirmişdir (1974). Həmin ildən
GÉ™nc TamaÅŸaçılar Teatrında çıxış edir. Rolları: MÉ™rcan ("MÉ™nim nəğmÉ™kar
bibim", Æ.Æylisli), EyzÉ™ngül ("Åžirinbala bal yığır",
S.QÉ™dirzadÉ™), ÇiçÉ™k ("Ana laylası", Ä°.CoÅŸÄŸun), Nabat ("Tamahkar",
S.S.Axundov), Åžahnaz ("ŞəhÉ™rli oÄŸlan", Q.RÉ™sulov), Almagül
("Fudzi dağında qonaqlıq", Ç.Aytmatov), GülarÉ™ ("MÉ™hÉ™bbÉ™t
novellası", Åž.XurÅŸud vÉ™ Æ.Hacıyev), Nera ("ZÉ™ncirlÉ™nmiÅŸ
Prometey", C.MÉ™mmÉ™dov), Gülnaz ("Pul dÉ™lisi", Æ.OrucoÄŸlu), ana
("Bala bÉ™la sözündÉ™ndir", Æ.Æmirli) vÉ™ s. Kinoda çÉ™kilir,
televiziya tamaÅŸalarında çıxış edir.
|
|
|
|
|
|
QURBANOVA HökumÉ™ AbbasÉ™li qızı (2.6.1913, Bakı -
1.2.1988, Bakı) - Azərb. aktrisası. Azərb. Resp. xalq artisti (1960). SSRi
xalq artisti (1965). 1931 ildə Bakı Pedaqoji Texnikumunu bitirmişdir, 1931-32
illÉ™rdÉ™ AzÉ™rb. DövlÉ™t Konservatoriyasında fortepiano sinfi üzrÉ™ oxumuÅŸdur.
Aktyorluq fəaliyyətinə 1933 ildə "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında
baÅŸlamış, C.Cabbarlının təşəbbüsü ilÉ™ "Almaz" (1936) filmindÉ™ Yaxşı
rolunda çÉ™kilmiÅŸdir. 1939 ildÉ™n AzÉ™rb. Milli Dram Teatrında çıxış etmiÅŸdir.
Tamara ("Vaqif", S.Vurğun) onun teatr səhnəsində ilk roludur.
Yaradıcılığının ilk illÉ™rindÉ™ Gülbahar ("MüsibÉ™ti-FÉ™xrÉ™ddin",
N.Vəzirov), Şirin ("Fərhad və Şirin", S.Vurğun), Afaq
("Nizami", M.Hüseyn), VÉ™fa ("VÉ™fa", R.Rza), Ä°nci
("Xoşbəxtlər", S.Rəhman) rollarının ifa etmişdir. Onun yaratdığı
Sona ("1905-ci ildə", C.Cabbarlı), Xuraman ("Vaqif",
S.Vurğun), Germiona ("Qış nağılı", U.Şekspir), Xumar ("Şeyx
SÉ™nan", H.Cavid), SüsÉ™n ("Namus", A.ÅžirvanzadÉ™), Vasantasena
("Hind gözÉ™li", Y.Osnos vÉ™ V.Vinnikov), Solmaz ("Od
gəlini", C.Cabbarlı), Həyat ("Həyat", M.İbrahimov), Həcər
("Qaçaq NÉ™bi", S.RüstÉ™m), MÉ™ryÉ™m ("FÉ™rhad vÉ™ Åžirin",
S.VurÄŸun), SüdabÉ™ ("SÉ™yavuÅŸ", H.Cavid), Reyhan
("CavanÅŸir", M.Hüseyn), MÉ™hmÉ™nÉ™banu ("MÉ™hÉ™bbÉ™t É™fsanÉ™si",
N.HikmÉ™t), Janna d'Ark ("Orlean qızı", F.Åžiller), Mariya Tüdor
("Mariya Tüdor", V.Hüqo), Kleopatra ("Antoni vÉ™
Kleopatra", U.Şekspir) obrazları Azərb. teatrı tarixində əhəmiyyətli yer
tutur. Kleopatra roluna görÉ™ 1965 ildÉ™ M.F.Axundov ad. Resp. mükafatına layiq
görülmüÅŸdür. Müasir pyeslÉ™rdÉ™, hÉ™mçinin komediyalarda eyni müvÉ™ffÉ™qiyyÉ™tlÉ™
çıxış etmiÅŸdir: BÉ™növÅŸÉ™ ("KÉ™ndçi qızı", M.Ä°brahimov), Sevinc
("Sənsiz", Ş.Qurbanov), Xanuma ("Xanuma", A.Saqareli) və
"Bir ailə" (1943), "Onu bağışlamaq olarmı?" (1960),
"Mən rəqs edəcəyəm" (1963), "İnsan məskən salır" (1968)
vÉ™ s. filmlÉ™rÉ™ çÉ™kilmiÅŸdir. AzÉ™rb. SSR Ali Sovetinin (7-ci çağırış) deputatı
olmuÅŸdur.
|
|
|
|
|
|
QURBANOVA Solmaz Cəbrayıl qızı (d. 13.11.1939, Bakı)
- Azərb. aktrisası. Azərb. Resp. xalq artisti (1991). Səhnə fəaliyyətinə
AzÉ™rb. GÉ™nc TamaÅŸaçılar Teatrında baÅŸlamış, yeniyetmÉ™ oÄŸlan rollarında çıxış
etmiÅŸdir: QavroÅŸ (V.Hüqonun "SÉ™fillÉ™r" romanı É™sasında), Antonio
("Puerto Sorido alovları", M.Minçkovski), RÉ™cÉ™b
("Anacan", Y.ÆzimzadÉ™; AzÉ™rb. Resp. festivalının mükafatı, 1956),
Petya ("Ä°nqilab naminÉ™", M.Åžatrov), Kamal ("Sehrli
yaylıq", K.Həsənov) və s. 1955 ildən həmin teatrın aktrisasıdır.
Rolları: Ä°o ("ZÉ™ncirlÉ™nmiÅŸ Prometey", Esxil), Cülyetta, Culiya
("Romeo vÉ™ Cülyetta", "Ä°ki veronalı", U.Åžekspir), kraliça
("Ä°ki aÄŸanın bir nökÉ™ri", K.Qoldoni), Cemma ("Ovod",
E.Voyniç), Flavio ("Sükut divarı", P.Missini), Yaqut
("MÉ™likmÉ™mmÉ™d", Æ.Abbasov), PaÅŸa xala ("Unutmayın",
Y.ÆzimzadÉ™), DilarÉ™ ("ÖtÉ™n ilin son gecÉ™si", Anar), ŞəcÉ™rÉ™t
("Ælvida, Hindistan", Q.RÉ™sulov), AfÉ™rid ("Söhrab vÉ™
RüstÉ™m", Ä°.CoÅŸÄŸun) vÉ™ s.
|
|
|
GENDER DİREKTORİYASI
|
Gender direktoriyası - qadın və gender məsələlərinə cəlb edilmiş bütün milli strukturlar üzrə verilənlər bankıdır: dövlət strukturları, milli parlament, biznes sektoru, KİV-lər, beynəlxalq təşkilatlar, diplomatik korpuslar, hüquq müdafiəçiləri, yazıçılar, şairlər, rəssamlar və s. Diqqət: direktoriya linklər vasitəsilə qadın QHT-lərin verilənlər bazası, gender layihələrini yerinə yetirən QHT-lərin verilənlər bankı, gender fənləri üzrə tədqiqatçıların və müəllimlərin verilənlər bankı ilə əlaqədardır.
|
|
XIX əsrin sonu - XX əsrin əvvəllərində Azərbaycanda qadınların ictimai fəallığının gözəl nümunələri mövcuddur. Azərbaycanda qadın fəallığı, öz yolunu maarifçilik və xeyriyyəçilik ideyalarının yayılmasından başlayaraq, əlbəttə, hər bir ölkədə mədəni, dini, milli ənənələrlə formalaşdırılan spesifik cizgilərinə malik idi. Toplanmış informasiya, şübhəsiz, qadın və gender problemləri sahəsində işləyən müəllimlər, tarixçilər və tədqiqatçılar üçün yardımçı material olacaq. Onlar bu nadir sənədlərdən tarixi istinadlar, vizual və şifahi şəhadət şəklində istifadə etmək imkanı əldə edəcəklər.
Azərbaycan Prezidenti İ.Əliyevin təşəbbüsü ilə 2006-cı il fevralın 6-da Ailə, Qadın və Uşaq problemləri üzrə Dövlət Komitəsi yaradılmışdır. Dövlət Komitəsinin sədri Bakı Dövlət Universitetinin professoru, siyasət elmləri doktoru Hicran Hüseynovadır.